İnsani İkamet İzni Hangi Durumlarda Verilebilir?
İnsani ikamet izni, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununda belirtilen özel ve istisnai durumlarda yabancılar hakkında düzenlenebilen ikamet türlerinden biridir. Hür Danışmanlık; mevcut durumun değerlendirilmesi, gerekli belgelerin hazırlanması ve idari sürecin anlaşılması konularında danışmanlık desteği sunmaktadır.
İnsani İkamet İzni Nedir?
İnsani ikamet izni, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun 46 ve 47. maddelerinde düzenlenmektedir.
Bu izin, kısa dönem, aile veya öğrenci oturumlarından farklı olarak olağan başvuru nedenlerinden birine dayanmaz. Kanunda belirtilen insani veya istisnai durumların bulunması halinde değerlendirilir.
Bu statüde diğer ikamet türlerinin verilmesinde aranan genel şartlar aranmaz. Ancak bu durum, kanunda belirtilen özel koşullardan birinin bulunmasının otomatik olarak olumlu karar doğuracağı anlamına gelmez.
Diğer izin türlerini karşılaştırmak için ikamet izni ana sayfamızı inceleyebilirsiniz.
İnsani İkamet İzni Kimlere Verilebilir?
Kanunda bu istisnai statünün düzenlenebileceği başlıca durumlar açıkça belirtilmiştir. Her olay kendi şartları içerisinde değerlendirilir.
Çocuğun Yüksek Yararı
Çocuğun yüksek yararının söz konusu olduğu durumlarda bu izin türü değerlendirilebilir.
Türkiye’den Çıkışın Gerçekleştirilememesi
Hakkında sınır dışı etme veya Türkiye’ye giriş yasağı kararı bulunduğu halde yabancının Türkiye’den çıkışının yaptırılamadığı ya da ayrılmasının makul veya mümkün görülmediği durumlar kapsamda olabilir.
Sınır Dışı Kararı Alınamayan Durumlar
Kanunun 55. maddesi kapsamında yabancı hakkında sınır dışı etme kararı alınmayan bazı durumlarda bu statü düzenlenebilir.
Belirli Yargısal Süreçler
Kanunun 53, 72 ve 77. maddeleri kapsamında yapılan işlemlere karşı yargı yoluna başvurulmuş olması belirli durumlarda değerlendirmeye alınabilir.
Geri Gönderme İşlemlerinin Devam Etmesi
Başvuru sahibinin ilk iltica ülkesine veya güvenli üçüncü ülkeye gönderilmesine ilişkin işlemlerin devam ettiği süre içerisinde izin düzenlenebilecek durumlar bulunmaktadır.
Acil veya İstisnai Nedenler
Acil nedenler, ülke menfaatleri, kamu düzeni veya kamu güvenliği açısından yabancının Türkiye’ye girişine veya Türkiye’de kalmasına izin verilmesi gereken bazı durumlar kapsamda değerlendirilebilir.
Olağanüstü Durumlar
Kanunda belirtilen olağanüstü durumların ortaya çıkması halinde de bu özel oturum statüsünün düzenlenmesi mümkün olabilir.
Bu İzin Standart Bir İkamet Başvurusu Değildir
İnsani ikamet izninde diğer ikamet türlerindeki genel şartlar aranmaz. Bunun yerine yabancının mevcut durumunun Kanunun 46. maddesinde belirtilen istisnai hallerden birine girip girmediği değerlendirilir.
Yalnızca Türkiye’de kalmak istemek, mevcut oturumun sona ermiş olması veya başka bir izin türünün şartlarının karşılanmaması tek başına bu statünün verilmesi için yeterli değildir.
İnsani İkamet İzni Başvurusu Nasıl Değerlendirilir?
Bu kapsamdaki işlemler valilikler ve İl Göç İdaresi Müdürlükleri tarafından ilgili mevzuat çerçevesinde yürütülmektedir.
İdari değerlendirmede kişinin içinde bulunduğu özel durumu gösteren bilgi ve belgeler önem taşır. Talep edilecek belgeler dosyanın nedenine göre değişebilir.
Sağlık durumu, aile ilişkileri, çocukların durumu, sınır dışı süreci veya başka bir idari ya da yargısal işlem söz konusuysa bunlara ilişkin resmî kayıtların incelenmesi gerekebilir.
İnsani İkamet İzni İçin Hangi Belgeler Gerekebilir?
Bu süreç standart bir başvuru nedenine dayanmadığı için herkes açısından geçerli tek bir belge listesi oluşturmak doğru değildir.
Kişinin durumuna göre pasaport ve kimlik bilgileri, mevcut ikamet belgeleri, aile bağlarını gösteren kayıtlar, sağlık belgeleri, çocuklara ilişkin belgeler veya ilgili idari ve yargısal işlemleri gösteren resmî evraklar değerlendirmede önem taşıyabilir.
Yetkili makamın olayın niteliğine göre ek bilgi ve belge istemesi de mümkündür.
İnsani İkamet İzni ile Deport Arasında Nasıl Bir İlişki Vardır?
Bu iznin düzenlenebileceği bazı durumlar sınır dışı etme süreciyle doğrudan bağlantılıdır. Örneğin yabancının Türkiye’den çıkarılmasının mümkün veya makul görülmemesi ya da Kanunun 55. maddesi kapsamında sınır dışı kararı alınmaması bunlardan bazılarıdır.
Ancak özel ikamet statüsü ile sınır dışı kararına karşı yapılacak hukuki işlem aynı süreç değildir. Her kararın içeriği ve kişinin mevcut durumu ayrıca değerlendirilmelidir.
Konuyla ilgili temel bilgiler için deport ve sınır dışı sayfamızı inceleyebilirsiniz.
İdari sürece ilişkin danışmanlık hizmetimiz için deport danışmanlığı sayfasına da ulaşabilirsiniz.
İnsani İkamet İzni Ne Kadar Süreyle Verilir?
Bu izin için mevzuatta herkes açısından geçerli sabit bir altı ay, bir yıl veya iki yıl süresi belirlenmemiştir.
Bakanlıkça belirlenen sürelerle sınırlı olmak ve Genel Müdürlüğün onayı alınmak kaydıyla valilikler tarafından izin düzenlenebilir ve uzatılabilir.
İzin Hangi Durumda Uzatılmaz veya İptal Edilir?
İznin verilmesini zorunlu kılan şartların ortadan kalkması halinde, Bakanlığın onayı alınmak kaydıyla izin valilik tarafından iptal edilebilir veya uzatılmayabilir.
Bir kez düzenlenmiş olması, sonraki dönemlerde aynı şartlarla devam edeceği anlamına gelmez.
20 İş Günü İçinde Adres Kaydı Yapılmalıdır
Bu statü kapsamında izin verilen yabancının, iznin veriliş tarihinden itibaren en geç yirmi iş günü içerisinde adres kayıt sistemine kayıt yaptırması gerekmektedir.
İnsani İkametten Başka Bir İkamet Türüne Geçilebilir mi?
İnsani ikamet iznine sahip kişiler, izinleri devam ederken şartlarını taşımaları halinde uzun dönem ikamet izni dışındaki diğer ikamet türlerinden biri için başvurabilir.
Örneğin kişinin daha sonra kısa dönem, aile veya öğrenci oturumunun şartlarını karşılaması halinde mevcut durumuna göre geçiş imkânı değerlendirilebilir.
İnsani İkamet Süresi Uzun Dönem İkamette Sayılır mı?
Hayır. Bu statüyle Türkiye’de geçirilen süreler, Kanunda öngörülen ikamet izin sürelerinin toplanmasında hesaba katılmaz.
Ayrıca bu statünün sahiplerine doğrudan uzun dönem ikamet iznine geçiş hakkı tanınmamaktadır.
Uzun vadeli ikamet planlamasında kişinin daha sonra şartlarını taşıdığı başka bir izin türüne geçip geçemeyeceği ayrıca değerlendirilmelidir.
İnsani İkamet İzni Çalışma Hakkı Verir mi?
İnsani ikamet iznine sahip olmak tek başına Türkiye’de çalışma hakkı sağlamaz. Yabancının çalışma izni veya mevzuata uygun bir çalışma izni muafiyeti bulunması gerekir.
Güncel çalışma izni değerlendirme kriterlerinde, bu statüye sahip yabancılar adına yapılan başvurularda istihdam, mali yeterlilik ve ücret kriterleri bakımından muafiyet bulunmaktadır.
Ancak kriter muafiyeti çalışma izninin otomatik olarak verileceği anlamına gelmez. Başvuru Bakanlık tarafından ayrıca değerlendirilir.
Ayrıntılı bilgi için çalışma izni sayfamızı inceleyebilirsiniz.
İnsani İkamet İzni Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
İzin şartları, süre, deport süreci, çalışma hakkı ve diğer ikamet türlerine geçiş hakkında temel bilgiler.
Çocuğun yüksek yararı, sınır dışı işleminin uygulanamaması, Kanunun 55. maddesi kapsamındaki durumlar, belirli yargısal süreçler, acil nedenler ve Kanunda belirtilen diğer olağanüstü hallerde değerlendirme yapılabilir.
Hayır. Bu özel statüde diğer ikamet izinlerinin verilmesinde aranan genel şartlar aranmaz. Bunun yerine izni gerekli kılan özel durum değerlendirilir.
Herkes için geçerli sabit bir süre yoktur. Bakanlıkça belirlenen sürelerle sınırlı olmak ve Genel Müdürlüğün onayı alınmak kaydıyla valilikler tarafından düzenlenebilir ve uzatılabilir.
Hayır. İkamet statüsü ile sınır dışı kararına ilişkin idari veya yargısal süreçler ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Bazı düzenlenme nedenleri sınır dışı süreciyle bağlantılı olabilir ancak her dosya kendi koşullarına göre incelenir.
İkamet izni tek başına çalışma hakkı sağlamaz. Türkiye’de çalışmak için çalışma izni veya mevzuata uygun çalışma izni muafiyeti gerekir.
Evet. İzin alan yabancının izin tarihinden itibaren en geç yirmi iş günü içerisinde adres kayıt sistemine kayıt yaptırması gerekir.
Hayır. Bu izinle geçirilen süreler Kanunda öngörülen ikamet izin sürelerinin toplanmasında hesaba katılmaz. Bu statüden uzun dönem ikamete doğrudan geçiş hakkı da bulunmamaktadır.
Hayır. Danışmanlık yasal bir zorunluluk değildir. Danışmanlık hizmeti mevcut durumun anlaşılması, idari işlemlerin takibi ve gerekli belgelerin hazırlanması konularında destek sağlar.
Bu izin istisnai nitelikte olduğundan güncel işlemlerde Göç İdaresi Başkanlığı ve ilgili İl Göç İdaresi Müdürlüğünün resmî açıklamaları esas alınmalıdır.
