Türkiye’de Çalışma İzni Başvurusu Nasıl Yapılır?
Türkiye’de çalışmak isteyen yabancılar için çalışma izni süreci; yabancının mevcut durumu, yapılacak iş, işveren ve başvuru türüne göre farklılık gösterebilir. Hür Danışmanlık, yabancı çalışanlar ve işverenler için başvuru öncesi değerlendirme, belge hazırlığı ve süreç takibi konularında danışmanlık desteği sunmaktadır.
Çalışma İzni Nedir?
Yabancıların Türkiye’de çalışabilmesi, yapılacak işin ve kişinin statüsünün ilgili mevzuat kapsamında değerlendirilmesini gerektirir. İzin veya muafiyet gerektiren bir durumda gerekli işlem tamamlanmadan çalışılması hem yabancı hem de işveren açısından idari yaptırımlara neden olabilir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından düzenlenen belge, yabancıya belgenin geçerlilik süresi ve kapsamı içerisinde Türkiye’de çalışma hakkı sağlar.
Süreli, süresiz ve bağımsız olarak düzenlenen izinler geçerlilik süreleri içerisinde ikamet hakkı da sağlar. Ancak geçici koruma veya bazı uluslararası koruma statülerindeki yabancılar açısından farklı düzenlemeler bulunabilir.
Türkiye’de Hangi Çalışma İzni Türleri Bulunur?
6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu kapsamında yabancıların durumuna ve çalışma biçimine göre farklı izin türleri düzenlenmiştir. Her başvurunun kendi koşulları içerisinde değerlendirilmesi gerekir.
Süreli Çalışma İzni
Belirli bir işveren ve iş kapsamında düzenlenen izin türüdür. İlk başvuruda iş veya hizmet sözleşmesinin süresini aşmamak kaydıyla en çok bir yıla kadar düzenlenebilir.
Detaylı bilgi →Süresiz Çalışma İzni
Mevzuatta belirtilen şartları taşıyan yabancıların başvurabileceği, süre sınırlaması bulunmayan izin türlerinden biridir.
Detaylı bilgi →Bağımsız Çalışma İzni
Bir işverene bağlı olmaksızın kendi ad ve hesabına çalışacak yabancılar açısından değerlendirilebilen ve süreli olarak düzenlenen izin türüdür.
Detaylı bilgi →Çalışma İzni Uzatma
Mevcut izin süresinin devam ettirilmesi için yasal süre içerisinde yapılan başvurudur. Aynı işverenle devam edilen başvurularda farklı süreler uygulanabilir.
Detaylı bilgi →Çalışma İzni Transfer İşlemleri
Yabancının farklı bir işveren yanında çalışmaya başlaması durumunda mevcut belge otomatik olarak yeni işverene aktarılmaz. Yeni işveren bakımından uygulanacak süreç ayrıca değerlendirilmelidir.
Detaylı bilgi →Çalışma İzni Başvurusu Nasıl Yapılır?
Başvuru yöntemi yabancının Türkiye’deki mevcut durumuna göre yurt içi veya yurt dışı başvuru olarak değişir. İşlemler Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının e-İzin sistemi üzerinden elektronik ortamda yürütülür.
Yurt içinde bulunan ve genel kural olarak en az altı ay süreyle düzenlenmiş, başvuru tarihinde geçerliliği devam eden ikamet belgesine sahip yabancılar için ilgili işveren tarafından yurt içi başvuru yapılabilir.
Yurt dışından yapılacak işlemlerde ise yabancı, vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türkiye Cumhuriyeti dış temsilciliğine başvurur. Buradan alınan 16 haneli referans numarası işverene iletilir ve işveren elektronik başvuruyu Türkiye’den tamamlar.
Başvuru İçin Hangi Belgeler Gerekir?
Talep edilen belgeler yabancının mesleğine, işverene, başvuru türüne ve varsa sektöre özgü düzenlemelere göre farklılık gösterebilir.
Genel başvurularda iş sözleşmesi, yabancıya ilişkin kimlik ve pasaport bilgileri ile işveren ve işyerine ilişkin belgeler elektronik sisteme yüklenir. Bazı mesleklerde diploma veya mesleki yeterliliği gösteren ek belgeler de talep edilebilir.
Bu nedenle her dosya için tek ve değişmez bir evrak listesi kullanmak yerine Bakanlığın güncel belge ve başvuru koşullarının kontrol edilmesi gerekir.
Başvurular Hangi Kriterlere Göre Değerlendirilir?
Bakanlık değerlendirmesinde işyerinin ve yabancının durumuna, istihdam koşullarına, ücret kriterlerine, mali yeterliliğe ve başvurulan sektöre göre farklı kriterler uygulanabilir.
Bazı sektörler, meslekler veya yabancı grupları için genel kriterlerden farklı hükümler veya istisnalar bulunabilir. Bu nedenle yalnızca tek bir personel sayısı veya sermaye şartını bütün başvurular için geçerli kabul etmek doğru değildir.
Hür Danışmanlık, başvuru öncesinde işveren ve yabancının mevcut durumunu inceleyerek hangi şartların ilgili dosya açısından dikkate alınması gerektiğinin belirlenmesine yardımcı olur.
Uzatma Başvurusu Ne Zaman Yapılır?
Bakanlığın güncel uygulamasına göre mevcut belgenin bitimine 60 gün kalmasından itibaren uzatma başvurusu yapılabilir.
İşlemin mevcut izin süresi dolmadan tamamlanması gerekir. Süre bittikten sonra yapılan başvurular uzatma yerine ilk başvuru usul ve esaslarına göre değerlendirilir.
İlk Başvuru ve Uzatma Süreleri
Süreli izin, ilk başvurunun olumlu değerlendirilmesi halinde iş veya hizmet sözleşmesinin süresini aşmamak kaydıyla en çok bir yıl için düzenlenebilir.
Aynı işveren yanında devam edilmesi halinde ilk uzatmada en çok iki yıl, sonraki uzatmalarda ise en çok üç yıla kadar izin düzenlenebilir.
İşveren Değiştiğinde Ne Olur?
Mevcut izin belirli bir işveren ve çalışma kapsamında düzenlenmişse yabancının başka bir işveren yanında çalışmaya başlaması için yeni durumun ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Bakanlığın başvuru esaslarına göre farklı bir işveren yanında çalışmak amacıyla yapılan başvurular ilk başvuru usul ve esaslarına göre değerlendirilir.
Bu konuda ayrıntılı bilgi için çalışma izni transfer işlemleri sayfasını inceleyebilirsiniz.
Çalışma İzni İkamet İzni Yerine Geçer mi?
Süreli, süresiz ve bağımsız olarak düzenlenen çalışma belgeleri geçerlilik süreleri içerisinde ikamet hakkı da sağlar. Bununla birlikte bazı koruma statülerine verilen belgeler bakımından farklı kurallar uygulanmaktadır.
Çalışma İzni Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Yabancı çalışanların ve işverenlerin başvuru süreci hakkında sık sorduğu soruların yanıtlarını inceleyebilirsiniz.
Genel olarak yabancıların Türkiye’de çalışabilmesi için mevzuata uygun izin veya ilgili durumlarda çalışma izni muafiyeti kapsamında bulunması gerekir. Uygulanacak süreç yabancının statüsüne ve yapılacak işe göre değişebilir.
İşverene bağlı başvurularda elektronik işlemler ilgili işveren veya yetkilendirdiği kişi tarafından e-İzin sistemi üzerinden gerçekleştirilir.
Yabancı önce vatandaşı olduğu veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk dış temsilciliğine başvurur. Alınan 16 haneli referans numarası işverene iletilir ve elektronik başvuru işveren tarafından tamamlanır.
Süreli izin ilk başvurunun olumlu değerlendirilmesi halinde iş veya hizmet sözleşmesinin süresini aşmamak şartıyla en çok bir yıl için düzenlenebilir.
Uzatma işlemi mevcut belgenin sona ermesine 60 gün kalmasından itibaren yapılabilir ve mevcut süre sona ermeden tamamlanmalıdır.
Hayır. Danışmanlık hizmeti yasal bir zorunluluk değildir. Danışmanlık; başvuru koşullarının değerlendirilmesi, belgelerin hazırlanması ve işlemlerin düzenli takip edilmesi konularında destek sağlar.
Başvuru kriterleri ve uygulamalar değişebileceğinden güncel işlemlerde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğünün resmî bilgileri esas alınmalıdır.
